Pro Medica Media

Choroba Gravesa-Basedowa

Jakie objawy wskazują na chorobę Gravesa-Basedowa? 

Objawy choroby Gravesa-Basedowa są zróżnicowane, czasem mogą być niedostrzegalne, zwłaszcza w początkowej fazie choroby, częściej jednak pojawiają się nagle i gwałtownie. Oprócz objawów nadczynność tarczycy występują objawy choroby autoimmunizacyjnej, a niekiedy także objawy niedoczynności tarczycy. Początkowo dominują objawy nadczynności tarczycy.

Pacjenci na ogół przyzwyczajają się do tych objawów i tłumaczą je codziennym obciążeniem, stresem, problemami. Mają nadzieję na samoistną poprawę, kiedy tylko wyjdą na prostą. Choroba Gravesa-Basedowa, niewykryta lub niewłaściwie leczona, może doprowadzić do zagrożenia życia z powodu „zatrucia” hormonami – tzw. przełomu tarczycowego.

Prócz objawów wynikających ze zmienionego poziomu hormonów mogą pojawić się też takie, które można przypisać wpływowi przeciwciał i procesowi immunizacyjnemu. Trudno jest odróżnić, które z objawów są spowodowane zaburzeniami hormonalnymi, a które występującymi poza tarczycą procesami immunizacyjnymi i zmienionymi przeciwciałami.

Po rozpoczęciu leczenia choroby Gravesa-Basedowa często dochodzi do fazy niedoczynności tarczycy. Należy możliwie szybko rozpoznać objawy niedoczynności, aby dostosować dawkę leku lub podać dodatkowo hormony tarczycy.

Informacje dotyczące objawów związanych z chorobami oczu zawarte są w rozdziale „Choroby oczu”.

Objawy nadczynności tarczycy 

Tarczyca ma wiele różnych zadań i w różny sposób może się objawiać nadczynność. Początkowo większość objawów pojawia się jako tak zwane objawy ogólne. Któż nie jest od czasu do czasu zdenerwowany lub przejściowo nie cierpi na bezsenność? Wiele objawów pojawia się powoli, podstępnie i nie wskazuje na poważną chorobę. Dopiero wtedy, gdy bezsenność, „wilczy głód”, nadmierne pocenie się, biegunka, dygotanie i kołatanie serca nie ustępują przez dłuższy czas, chory idzie do lekarza. Wielu chorych cierpi na częste kołatanie serca i niepozwalające spać pulsowanie w uszach.

Jakie objawy mogą wystąpić?

  • Kołatanie serca, tachykardia (przyspieszone bicie serca)
  • Wysokie ciśnienie krwi
  • Nerwowość, drażliwość, niepokój, gwałtowne zmiany nastroju
  • Osłabienie mięśni, ból mięśni
  • Drżenie rąk
  • Bezsenność
  • Pocenie się, ciepła i wilgotna skóra
  • Wypadanie włosów
  • Głód i pragnienie
  • Chudnięcie mimo dobrego apetytu i obfitych posiłków
  • Ból głowy
  • Biegunka, nudności
  • Bóle stawów
  • Ucisk w szyi (jak „ciasny kołnierzyk”)
  • Zaburzenia cyklu miesiączkowego (brak lub nieregularne krwawienia)
  • Poronienia
  • Zwiększone lub zmniejszone libido
  • Podwyższone stężenie enzymów wątrobowych (rzadko)
  • Duszności podczas wysiłku

Objawy "zatrucia" hormonalnego (przełom tarczycowy)

Jeżeli nadczynność tarczycy nie zostanie rozpoznana, może dojść do zagrażającego życiu „zatrucia” hormonalnego, tzw. przełomu tarczycowego. Kryzys może być wywołany przez nadmiar jodu w diecie lub użycie rentgenowskich środków kontrastowych zawierających jod (rzadko). Wtedy konieczny jest pobyt w szpitalu na oddziale intensywnej terapii.

„Zatrucie” hormonalne można powstrzymać lekami hamującymi wytwarzanie hormonów tarczycy. W skrajnych sytuacjach konieczne jest natychmiastowe usunięcie tarczycy.

Objawy przełomu tarczycowego:

  • Wszystkie, bardzo ciężkie objawy nadczynności tarczycy
  • Puls ponad 150 uderzeń na minutę
  • Zaburzenia rytmu serca
  • Niepokój i pobudzenie ruchowe
  • Zaburzenia świadomości, aż po śpiączkę
  • Objawy psychotyczne, splątanie mowy, drgawki
  • Zmiany w morfologii krwi, w tym stężenia enzymów wątrobowych 

Nieleczony przełom tarczycowy może doprowadzić do śmierci. 

Oprócz objawów nadczynności tarczycy, mogą wystąpić objawy, spowodowane zaburzeniami układu odpornościowego 

W wielu przypadkach nie jest możliwe rozróżnienie, czy objawy wywołane są podwyższonym stężeniem hormonów tarczycy czy chorobą immunologiczną. 

Jakie objawy mogą wystąpić? 

  • Choroba oczu (orbitopatia tarczycowa) 
  • Bóle stawów i uczucie obrzmienia w stawach (może być także wywołane hormonalnie) 
  • Ból pleców bez uzasadnienia innym schorzeniem 
  • Bóle mięśni (mogą być wywołane hormonalnie) 
  • Stwardnienie ścięgien i mięśni 
  • Różne zmiany skórne, wypadanie włosów 
  • Przerosty kości w kościach paliczków (Acropachyderma) 
  • Szorstka skóra na powierzchni prostowników podudzi, (pretibial Myxedema) 
  • Chwiejność nastroju (może być wywołana zarówno przez chorobę immunologiczna, jak i zmiany hormonalne) 
  • Nudności i problemy żołądkowo-jelitowe (mogą być także wywołane hormonalnie) 
  • Ogólne osłabienie 
  • Objawy grypopodobne 
  • Problemy z pamięcią i koncentracją uwagi 
  • Nerwoból nerwu trójdzielnego